czwartek, 4 czerwca 2026

Zobacz Wrocław i Polskę inaczej


☝☝☝☝Aktualne propozycje spacerów są podane na portalu Wrocławia: 

Jest ich bardzo dużo. 

☝☝☝☝Pod koniec kwietnia 2026 Wirtualna Kultura pisała na blogu o nowym projekcie realizowanym przez Instytut Kultury Wrocław: 

 Jego cel i program są opisane tutaj:

Projekt łączy doświadczenia zdobyte w ramach dwóch edycji Szkoły Sąsiedzkich Spacerów uzupełnione o perspektywę oddolnych działań artystycznych w programach czterech edycji Sztuki Sąsiedztwa.

Szkoła Sąsiedzkich Spacerów właśnie trwa - odbywają się warsztaty i szkolenia, a potem będzie praktyka.

"Po zakończeniu cyklu szkoleń przyjdzie moment na praktykę. Przez trzy miesiące po zakończeniu warsztatów zapewniamy wsparcie organizacyjne i merytoryczne w realizacji spacerów. 

W lipcu uczestnicy i uczestniczki rozpoczną realizację autorskich spacerów sąsiedzkich, które powstaną w oparciu o zdobyte kompetencje i ich własne doświadczenia. Dla mieszkanek i mieszkańców Wrocławia przygotowane zostaną otwarte zapisy, a udział w wędrówkach będzie bezpłatny".

Niektóre wykłady są ogólnie dostępne. Kliknijcie.


Wirtualna Kultura do Szkoły się nie zapisała, ale była 23 maja na Forum Sztuki Sąsiedztwa, które prowadzili: Aleksandra Podlejska i Jan Chrzan.

"Forum to ogólnopolskie spotkanie, podczas którego osoby działające lokalnie i poza głównym nurtem kultury dzielą się swoimi doświadczeniami, metodami pracy, a nierzadko także trudnościami, jakie napotykają. 

Tradycyjnie posłuchamy przedstawicieli i przedstawicielek kolektywów z całej Polski. Forum ma charakter otwarty i stanowi przestrzeń do rozmowy o oddolnych działaniach artystycznych oraz ich wpływie na życie społeczne". 



W pierwszej części Forum były prezentacje 9 kolektywów (działań) z różnych miast w Polsce, w tym dwa z Wrocławia:

☝Stowarzyszenie Pracownia Siostrzana, Wrocław, działa przy SM Południe, kliknijcie: Będzie się działo! Lato z warsztatami w Pracowni Siostrzanej na Komandorskiej

☝eskaem, Gdańsk, kliknijcie: eskaem

☝Dom Sztuki, Grochów, Warszawa, kliknijcie: Dom Sztuki - społeczny do kultury

☝Galeria Mewka, Gdańsk, Nowy Port, kliknijcie: Galeria Mewka społecznie zaangażowana

☝Centrum Światów Jest Tutaj, Przemyśl, kliknijcie: CENTRUM ŚWIATÓW JEST TUTAJ Pauza, zmiana, 2025

☝Domkultury! Bydgoskie Przedmieście, Toruń, kliknijcie: Społeczny Dom Kultury – Domkultury! Bydgoskie Przedmieście

☝Serwis Galeria Pracownia, Wrocław, kliknijcie: Pracownia Galeria SERWIS

☝Stowarzyszenie Kulturotwórcze Nie z Tej Bajki, Ostrowiec Świętokrzyski, kliknijcie: Nie z tej babki

☝Farby, Poznań, kliknijcie: Farby - Facebook, stare info z roku 2019, kliknijcie: Wciąż pytają mnie o farby,


Wirtualna Kultura zrobiła notatki z prezentacji, ale okazało się na szczęście, że nie są potrzebne, bo całe Forum można obejrzeć na YouTube.  
Uwaga. Jeśli kliknicie w ten link, to się okaże, że będziecie mogli wybrać nagrania każdego kolektywu oddzielnie (rozdziały) lub przewinąć całe nagranie:

00:00 Wstęp
08:16 Domkultury! Bydgoskie Przedmieście (Toruń)
27:19 Stowarzyszenie Pracownia Siostrzana (Wrocław) 
42:54 Centrum Światów Jest Tutaj (Przemyśl)
1:06:35 Stowarzyszenie Kulturotwórcze Nie z Tej Bajki (Ostrowiec Świętokrzyski)
1:28:03 Farby (Poznań) 


00:00 eskaem (Gdańsk) 
16:34 Dom Sztuki (Warszawa) 
40:26 Galeria Mewka (Gdańsk) 
59:53 Serwis Galeria Pracownia (Wrocław) 



W drugiej części Forum były dwa panele dyskusyjne. Oto ich nagrania:

Wrażenia Wirtualnej Kultury z Forum 23 maja 2026 są optymistyczne. Młodzi, i nie tylko, ludzie działają na rzecz lokalnych społeczności. Mają ciekawe pomysły, czasami trudne drogi dojścia do celu (utrata lokalu lub źródeł finansowania), ale sobie z tym radzą, czasami z pomocą "taty". Nie są tuzinkowi. Wirtualna Kultura z przyjemnością słuchała ich opowieści, szczególnie tych z mniejszych miejscowości. Pojawiły się w nich pomysły znane z Wrocławia, na przykład, święto ulicy.

W głowie Wirtualnej Kultury pojawiła się jednak myśl (czy słusznie?), że 
  • albo we Wrocławiu jest łatwiej, skoro ona na widowni w Barbarze nie zauważyła nikogo znajomego, 
  • albo ona zna za mało wrocławskich kolektywów. 
Czyżby "Wrocław" nie widział powodu, by skorzystać z doświadczeń, inspiracji ludzi z innych miast?

Drugie wrażenie było refleksją, że absolwenci szkół artystycznych muszą działać "obok swego zawodu". Powód? Chyba im trudniej niż innym utrzymać się z "zawodu".

☝Zapowiedź. Wirtualna Kultura zgodziła się być panelistką na jesiennym podsumowaniu projektu Sztuka spacerownia (wydarzenie otwarte): 

Sztuka spacerowania. Forum podsumowujące – seminarium zamykające
18 października 2026,  Barbara, Świdnicka 8b.

Trzymajcie za nią kciuki! Ona chętnie pisała na blogu o spacerach sąsiedzkich, ze sztuką nie ma własnych doświadczeń (?).

Uwaga. Ten wpis jest związany z pytaniem Wirtualnej Kultury, o jakich zaległościach pisać na blogu. Zobaczcie komentarz w tym wpisie:

Dodatek. Tak było w roku 2025:
Wirtualna Kultura zna czytelniczki bloga, które były na spacerze z serii "Fokus na Fabryczną".

Krystyna - Wirtualna Kultura

Czytaj więcej »

poniedziałek, 1 czerwca 2026

Wyprawa "na Mariusza Szczygła" w lipcu 2026

Wirtualna Kultura rok temu w lipcu zorganizowała wyprawę do Szczwna Zdroju. Wszystko świetnie się udało. Pojechała tam z Haliną, znaną jej ze spotkań grupy Atelier Kultury w Przestrzeni Trzeciego Wieku: 
Tym razem ma inną propozycję. Wirtualna Kultura, fanka Mariusza Szczygła,

chce zorganizować wyprawę do Dzierżoniowa, 

żeby się przekonać, jakie pytania na każdy temat zada Mariuszowi Dorota Oczak-Stach, rzeczniczka prasowa Festiwalu Góry Literatury. Spotkanie z Mariuszem Szczygłem w ramach Festiwalu Góry Literatury będzie w Dzierżoniowie:

15 lipca 2026 o godz. 16:45 (środa),
Kinoteatr Zbyszek, ul. Świdnicka 23.

Zaś godzinie 11tej to Mariusz Szczygieł będzie prowadził rozmowę z czeską pisarką Klárą Vlasákovą  
 w Synagodze Rutika.

Do Dzierżoniowa można dojechać nie tylko autobusem, ale także pociągiem. 

Wirtualna Kultura chętnie ponownie zadałaby Mariuszowi jedno z pytań z lipca 2023. Czy zgadniecie które?


Mariusz Szczygieł będzie gościł na Festiwalu Góry Literatury dwukrotnie - drugi raz w Zamku Sarny. To spotkanie Wirtualna Kultura będzie oglądać niestety na domowym laptopie na Facebooku (transmisja online).

Żałuje podwójnie, bo w Zamku Sarny z Mariuszem będzie rozmawiać Urszula Glensk. Temat rozmowy: Zawód reporter

piątek, 17 lipca 2026 godz.19:30
Zamek Sarny, Ścinawka Górna.

Obowiązuje całodzienny bilet.

Program Festiwalu Góry Literatury 2026 jest już znany:
Bilety na całodzienne wydarzenia i koncerty w Zamku Sarny już są:

O tegorocznym Festiwalu WK napisze więcej innym razem. Teraz poda tylko program festiwalowych wydarzeń w Dzieżoniowie 15 lipca:

☝☝☝☝Synagoga Rutika, ul. Krasickiego 28, wstęp wolny

11.00 Literatura bez granic. Pasmo czeskie na Festiwalu Góry Literatury: Klára Vlasáková, Wyrwy. Z autorką rozmawia Mariusz Szczygieł

12.30 Beata Justa, Ale Gake. Trójjęzyczna księga z Krainy Ducha Gór. Z autorką rozmawia Monika Bisek-Grąz

14.00 Agnieszka Taborska, Przemądrzenia. Myśli przed Apokalipsą. Z autorką rozmawia Dorota Oczak-Stach

☝☝☝☝Kinoteatr Zbyszek, ul. Świdnicka 23, wstęp wolny

15.15 Tomasz Stawiszyński, Czynnik alchemiczny. Z autorem rozmawia Eliza Kącka

16.45 Mariusz Szczygieł na każdy temat. Z pisarzem rozmawia Dorota Oczak-Stach

18.30 Latający Uniwersytet Ludowy. Pokaz filmu Franz Kafka Agnieszki Holland. Po projekcji z reżyserką rozmawia Sylwia Chutnik

Kliknijcie na zdjęcie zrobione w Rynku w Nowej Rudzie w lipcu 2023. Czy myślicie, że w Dzierżoniowie uda się zrobić podobne lub zbiorowe z całą "wyprawą na Mariusza"?



Dodatek. Ani Urszuli Glensk, ani Mariusza Szczygła Wirtualna Kultura nie musi przedstawiać czytelnikom bloga. Pisała o nich wielokrotnie, nawet w jednym wspólnym wpisie w roku 2019:
Wtedy napisała m.in.:

Teraz marzy się jej jedna (niemożliwa?) rzecz: wspólna książka Urszuli Glensk i Mariusza Szczygła o kobietach. Urszula jest zafascynowana Hanną Hirszfeldową i dużo wie o życiu kobiet w dwudziestoleciu, a Mariusz napisał "Kaprysik. Damskie historie". 

Wirtualna Kultura liczy, że jakoś się dogadają i książkę napiszą. Z góry obiecuje, że opinię na okładkę przygotuje. Marzy również o tym, żeby w tym roku przyznano dwie statuetki NIKE. Jak myślicie komu?


Wirtualnej Kulturze nie brakuje odwagi (tupetu). Ona w roku 2019 zapytała Mariusza na Festiwalu w Miedziance, czy napisałbym książkę z kimś. Mariusz wykluczył taką możliwość. 

Dodatek turystyczny. Wirtualna Kultura ostatni raz byla w Dzierżoniowie w roku 2022, by zwiedzić zabytkowy młyn:
Krystyna - Wirtualna Kultura
Czytaj więcej »

niedziela, 31 maja 2026

Ciemna materia - czego jeszcze o wszechświecie nie wiemy


Wirtualna Kultura po ponad rocznej przerwie postanowiła znowu zgłosić jakiś artykuł do miesięcznika Gazeta Senior. Napisała w nim: 

We Wrocławiu jest dużo możliwości pogłębiania wiedzy i nie warto się przejmować, że czasami nie zrozumie się wszystkiego. Moim zdaniem, ważne jest, żeby się dowiedzieć, że ktoś coś bada i rozwija. O tym przekonałam się, słuchając wykładów w działającym od ponad 30 lat Interdyscyplinarnym Seminarium Studium Generale Universitatis Wratislaviensis im. prof. Jana Mozrzymasa w Uniwersytecie Wrocławskim.

WK  ponad pół wieku skupiona na swojej pracy zawodowej nie zauważała (nie miała czasu?) innych specjalizacji. Teraz próbuje to nadrobić. 26 maja 2026 wysłuchała w Studium Generale wykładu prof. dr hab. Krzysztofa Meissnera, światowej sławy fizyka z Uniwersytetu Warszawskiego, który jest też znanym popularyzatorem fizyki i kosmologii. Co nieco o prof. Meissnerze można się dowiedzieć z książki: 
Info ze strony wydawcy:

"Wywiad rzeka z prof. Krzysztofem Meissnerem o fizyce, o jej związku z życiem i o możliwych konsekwencjach światopoglądowych współczesnej nauki.

Fizyka nie jest nauką tajemną, ale potrzebne do jej zgłębienia narzędzia matematyczne utrudniają laikom zrozumienie, czym zajmują się dzisiaj fizycy. Wybitny uczony, profesor Krzysztof Meissner, zgodził się na serię rozmów z humanistą, którego intryguje świat, jaki wyłonił się z odkryć naukowych ostatnich 120 lat. Przystępnie opowiedział mi o teorii względności Einsteina, o dziwacznych właściwościach kwantów, o przeszłości i przyszłości Wszechświata i o tym, co jego zdaniem wynika z tego wszystkiego dla kwestii światopoglądowych. Czy religia i wiedza naukowa starły się w nieuniknionym konflikcie? A wreszcie skąd wzięła się jego fascynacja fizyką, jaki w tym udział miała rodzina, wychowanie, szkoła? Te spotkania były dla mnie wielką przygodą mam nadzieję, że będą także dla Czytelników tej książki. [Jerzy Sosnowski]".

Czy nie macie czasami ochoty poznawać z bliska ludzi wybitnych? W różnych światowych rankingach polskie uczelnie nie zajmują wysokich miejsc. Ale są na nich naukowcy, którzy mają wysokie notowania. Uniwersytet Warszawski chwili się, że na opublikowanej przez Stanford University liście "World’s Top 2% Scientists 2023", dwóch procent najczęściej cytowanych naukowców z całego świata,  jest 76 badaczy z Uniwersytetu Warszawskiego, wśród nich jest Krzysztof Meissner:
 
Wykład Krzysztofa Meissnera w Studium Generale o ciemnej materii, której istnienie się podejrzewa, zdumiał Wirtualną Kulturę - ciemnej materii ma być więcej niż tego, co już znamy. 
Na jej istnienie wskazują, m.in., za duże szybkości poruszania się jakiś obiektów na brzegach galaktyk. Jak można to badać, skoro, na przykład, od Andromedy dzieli nas 2,5 miliona lat świetlnych.
Ciemne materie nie świecą. Argumenty za ich istnieniem są przekonywujące. Potrzebne są jednak eksperymenty, żeby to potwierdzić. 

Na koniec wykładu Krzysztof Meissner opowiedział, że razem z współpracownikami, m.in. z Instytutu Maxa Plancka, mają nadzieję, że Chińczcy w swojej kuli wypełnionej jakimś olejem i otoczonej kulą z wodą - wszystko zakopane  pod ziemią - przeprowadzą eksperyment potwierdzający ich przypuszczenia o istnieniu pewnej formy ciemnej materii - grawitino, niesamowicie ciężkiej: 
W takim eksperymencie oczekiwana reakcja (błysk?) może się zdarzyć raz na rok. Istnienie grawitino wynika z jakichś obliczeń.

Nie możecie zakładać, że Wirtualna Kultura to wszystko dobrze opisała. Na szczęście na YouTube jest wykład Krzysztofa Meissnera też o ciemnej materii:


Nie możemy stwierdzić, czy wszechświat teraz się rozszerzył, bo to wszystko jest tak daleko, że sygnał dotrze do nas za milion (?) lat. 15 marca 2016 roku prof. Krzysztof Meissner wygłosił na Uniwersytecie Warszawskim wykład pt. „Przyszłość Wszechświata”. Mówił o historii, stanie obecnym i możliwych scenariuszach ewolucji Ziemi, Układu Słonecznego oraz naszej Galaktyki. Było to kolejne spotkanie z cyklu „8 Wykładów na nowe tysiąclecie":
Film na YouTube w ciągu 10 lat obejrzało 6,5 miliona internautów o różnych zawodach i wykształceniu. Warto przeczytać ich komentarze. 

Dodatek. Czy tego chcecie czy nie, Wirtualna Kultura i tak będzie pisać o tym, co ją fascynuje. Na końcu wpisu:
zapytała czytelników, o jakich zaległych wydarzeniach ma napisać. Tylko jeden z czytelników na to zareagował - wybrał relację z wykładu prof. Meissnera i z "Forum oddolnych inicjatyw lokalnych. Sztuka sąsiedztwa", które było w Barbarze 23 maja. 

Do listy "zaległości" trzeba dołączyć wczorajsze spotkanie z Andrzejem Draganem, też fizykiem, w Concordii Design, na którym były m.in. Jola i Ola, czytelniczki bloga - na szczęście przyszły wcześniej i miały miejsca siedzące.

Krystyna - Wirtualna Kultura
Czytaj więcej »

sobota, 30 maja 2026

Kryminał na Prądzyńskiego

Idealny (?) pomysł na życie to działalność, która daje satysfakcję i również cieszy. Zdaniem Wirtualnej Kultury tak jest w przypadku zespołów Przestrzeni Trzeciego Wieku i Teatru Układ Formalny. To potwierdzają ich zdjęcia. Pracują i przy okazji się bawią. Ciekawe, czy oni się zgadzają z tą diagnozą Wirtualnej Kultury,

Układ Formalny nie tylko spektakle wystawia na Prądzyńskiego. Obchodzi też urodziny (kliknijcie na zdjęcie):

a ostatnio nagrał niecodzienny film na YouTube: 
Sztuczna inteligencja AI tak podsumowuje ten film:

"Ośmioro aktorów spotyka się w teatrze, aby rozegrać nietypową partię mafii w świecie fantasy. Uczestnicy wcielają się w mieszkańców wioski Wellington, gdzie w obliczu tajemniczych zjawisk i mrocznych sekretów muszą wykazać się umiejętnością kłamania, dedukcji oraz knucia intryg, aby zidentyfikować zjawię pośród siebie".

Z tego opisu nie wynika najważniejsza rzecz: wszystko jest improwizacją!!! Tego Wirtualna Kultura domyśliła się z faktu, że Teatr Układ Formalny stworzył ten film razem z AktoGrami:
które tak piszą o sobie:

AktoGry - Projekt, w którym grupa przyjaźniących się aktorek i aktorów - ale nade wszystko NERDÓW - postanowiła podzielić się swoimi przygodami z grami RPG!
 
i o filmie (to jest tylko fragment, kliknijcie w drugi link):

To nasz największy projekt do tej pory i ogromnie cieszymy się na współpracę z fenomenalnymi aktorami z Układu Formalnego! Ogromne podziękowania dla: Najlepszego gościnnego zespołu aktorskiego:

Wiktoria Czubaszek- Myśliwy
Przemysław Furdak- Strażnik
Jerzy Górski- Szewc
Adam Michał Pietrzak- Karczmarz
Marcin Mieszała- Rolnik
Jan Dusza- Poeta. 

W tym miejscu są potrzebne wyjaśnienia dla pokolenia 80+:
  • RPG (ang. Role-Playing Game) to gry fabularne, w których wcielasz się w postać, podejmujesz decyzje wpływające na fabułę i rozwijasz swoje umiejętności. 

I co teraz? Wirtualna Kultura chciałaby razem z innymi seniorami też taki film nagrać. Wstępny szkic scenariusza zrodził się 1 kwietnia 2020:

Może Teatr Układ Formalny udostępni ekipę techniczną, bo kręcenie filmów nie jest łatwe.
Jeśli klikniecie w drugi link, to będziecie marzyć jak Wirtualna Kultura. Te marzenia przydadzą sie na 1 czerwca. Pamiętajcie, że  dziećmi jesteśmy całe życie. 

Krystyna - Wirtualna Kultura
Czytaj więcej »

piątek, 29 maja 2026

V Festiwal Teatru na Faktach POZIOM ZERO


 V Festiwal Teatru na  Faktach POZIOM ZERO odbędzie się w dniach 11–14 czerwca 2026

  • Centrum Sztuk Performatywnych Instytutu Grotowskiego (Piekarnia), ul. Księcia Witolda 62
  • Sala Teatru Laboratorium Instytutu Grotowskiego, Przejście Żelaźnicze w Rynku.

Harmonogram Festiwalu POZIOM ZERO:

CZWARTEK, 11 CZERWCA | Centrum Sztuk Performatywnych
19:00 – rozpoczęcie festiwalu, PREMIERA spektaklu 7 Pudełek, reż. Carlos Tuñón i Tomasz Borczyk
21:30 – dyskusja Życie na waleta

PIĄTEK, 12 CZERWCA | Centrum Sztuk Performatywnych
18:00 – spektakl Royberki, reż. Lena Witkowska
20:00 – PREMIERA spektaklu Inwazja, reż. Alina Kostiukova
21:30 – dyskusja Kobieta pracująca niczego się nie boi

Sala Teatru Laboratorium
12:00 – spektakl Good Waves Only, reż. Paweł Bernadowski
19:00 – spektakl Good Waves Only, reż. Paweł Bernadowski
20:30 – dyskusja Znajdź swojego wieloryba - rozmowa o samotności

SOBOTA 13 CZERWCA | Centrum Sztuk Performatywnych
15:00 – spektakl Szpieg z krainy Głuchych, spektakl Edyty Kozub, Marka Śmietany i Lukasa Wojcickiego
16:30 – dyskusja Dlaczego w szkole teatralnej nie ma Głuchych?
18:00 – spektakl Meltdown, reż. Małgorzata Lech
21:00 – premiera spektaklu Czarna Skrzynka, reż. Ada Tabisz
22:30 – dyskusja Odchodzenie po ludzku


Dyrektorem Artystycznym Festiwalu Teatru na Faktach jest Jakub Tabisz, który 

" jest twórcą spektakli dokumentalnych „Pogranica”, „Nowi”, „Kwarantanna”, „Paraliż. Sprawa Igora Stachowiaka” oraz akcji performatywnej „Bohater.dok”. 

Był dwukrotnie nominowany (w latach 2019 i 2021) do Wrocławskiej Nagrody Artystycznej, został także wyróżniony tytułem „30 Kreatywnych Wrocławia 2021”. 

Na co dzień pracuje w Instytucie im. Jerzego Grotowskiego, gdzie prowadzi projekt „Teatr na Faktach".


Jakub Tabisz tak mówi o temacie Festiwalu (fragment wypowiedzi):

"Chciałbym by teatr, który wam przedstawimy podczas festiwalu, był obecny w tym miejscu
i czasie, na poziomie ulicy, w oddechu człowieka spieszącego na spotkanie i czekającego na kogoś, w spojrzeniu, myślach, mowie i ciele. 

Wiele z tych historii będzie wydawać się niewiarygodna i odległa, w części – jestem przekonany – odnajdziecie samych siebie. Ale to zawsze będzie próba znalezienia się jak najbliżej naszego bohatera – na poziomie zero”.


Festiwal otwiera premiera spektaklu "7 pudełek". Wirtualna Kultura rok temu widziała jego krótszą wersję, która wygrała konkurs na dokumentalne performatywne czytanie. To był też jej faworyt w konkursie: 

Kliknijcie w zdjęcie z "7 pudełek",  zrobione przez Tobiasza Papuczysa. Pierwsze zdjęcie jest fragmentem afisza festiwalowego:


W niedzielę, 14 czerwca 2026, będzie finał konkursu na dokumentalne performatywne czytanie na żywo w Piekarni i on line na Facebooku: 
Na podstawie przesłanych zgłoszeń zostało wyłonionych osiem czytań performatywnych wykonywanych przez osoby prywatne, kolektywy i grupy twórcze, którzy zaprezentują je na scenie Instytutu Grotowskiego w niedzielę 14.06.2026 podczas V Festiwalu Teatru na Faktach, transmitowanego na żywo na Facebooku Instytutu Grotowskiego/Teatru na Faktach.

Krystyna - Wirtualna Kultura

Czytaj więcej »

czwartek, 28 maja 2026

Kogel-mogel wydarzeń

Co Was cieszyło w dzieciństwie? Wirtualną Kulturę cieszył kogel-mogel, chociaż nie miała cierpliwości do ucierania żółtka z cukrem - wolała, gdy mama to robiła:

Ten wpis nie będzie jednak o słodkościach, tylko o tym, gdzie Was nie było.

Wernisaż wystawy "Antyczna matematyka" w galerii Łącznik UWr zgromadził przede wszystkim fachowców od sztuki, których powitała kuratorka Ewa Martyniszyn,
Wirtualna Kultura dowiedziała się od niej, że co roku w Łączniku UWr jest pięć wystaw.

Na wernisażu był między innymi Dyrektor Centrum Sztuki WRO przy ul. Widok. Wirtualna Kultura ostatni raz była w Centrum rok temu z okazji Biennale sztuki mediów:

Tytuł wystawy mógł odstraszyć byłych maturzystów, którzy matematyki nie wspominają dobrze. To pomyłka, Na wystawie były tylko duże linijki w czerwoną skalą i dziwna piramida, znane ze szkoły. Zero matematyki!

Za to można było zobaczyć zdjęcia dokumentujące happening duetu amerykańsko - polskiego Mira Boczniowicz i Dariusz J. Gorski - Mira z Wrocławia, Dariusz z Berkeley w USA. 


Na ile sposóbów, w parze i solo, można trzymać piramidę i linijki!!! Wirtualna Kultura nie publikuje więcej zdjęć, żeby Was zachęcić do wpadnięcia na wystawę do 11 października 2026. Oprowadzanie będzie 22 czerwca o godzinie 18. Dajcie znać, z czym się Wam prace kojarzą. Czy zgadzacie się z tym, co o wystawie napisali organizatorzy? Kliknijcie w drugi link powyżej. 

Wirtualna Kultura zwróciła uwagę na ujęcie postaci Miry na powyższym zdjęciu - coś tu nie gra. Stopy z przodu, włosy z tyłu? Nie, włosy zarzuciła na twarz do przodu!!!


Wirtualna Kultura skorzystała z okazji i porozmawiała z dr hab. Mirą Boczniowicz, prof. ASP. Bardzo interesująca rozmowa. Kliknijcie na pierwsze zdjęcie. Artyści są niesamowicie kreatywni. 
  • Prace powstały w roku 2024 z okazji 20. rocznicy śmierci Czesława Miłosza. Rok 2024 był ustanowiony Rokiem Czesława Miłosza przez Senat RP. 
  • Wystaę pokazano też w Kownie, bo Miłosz urodził się w Szetejniach koło Kowna. Jest doktorem honoris causa Uniwersytetu w Kownie.
  • Skala na bardzo długich linijkach jest czerwona, bo kolor czerwony wiąże się z ostrzeżeniem, a linijki artystom skojarzyły się z wykresam na giełdach, na którym panuje na ogół chaos.

Ciekawe było objaśnienie przez Mirę, co wyryto na bokach piramidy. Otóż, są tam fragmenty tekstu Miłosza (po polsku i angielsku) z książki "Ziemia Ulro".
oraz mapa ścieżek, po których Miłosz chodził w Berkeley. Czesław Miłosz był pracownikiem Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley
Cytowany na piramidzie tekst zaczyna sie od słów Miłosza:

Liczba cztery odgrywała dużą rolę u Swenborga (Cztery wieki ludzkości, cztry pory roku, cztery strony świata, cztery sezony życia ludzkiego). .... 

To może wyjaśniać, skąd się wzięła nazwa wystawy. Wirtualna Kultura nie przypomina sobie, czy o czterech wiekach ludzkości czytała u Parandowskiego:
Ona w Liceum przygotowywała się do udziału w Olimpiadzie Języka Łacińskiego i mitologię znała. Niestety nie wystartowła w Olimpiadzie, bo dyrektor LO nie wyslał zgłoszenia. 

Wirtualna Kultura poszła na wystawę artystów, a przy okazji wzbogaciła swoją wiedzę o twórczość Czesława Miłosza.

Dodatek. Nie wiadomo, czy i kiedyWirtualna Kultura podzieli się refleksajmi z wydarzeń, na których była w ciągu ostatnich dwóch tygodni - o niektórych wydarzeniach już napisała.  
  • wykład "Jak dożyć 100 lat w zdrowiu?" prof. dr hab. Zbigniewa Dobrzańskiego, Politechnika Trzeciego Wieku, 14 maja
  • Kongres wrocławskich organizacji pozarządowych w Centrum Kongresowym 16 maja
  • występy Skoczylasek w PTW-SKW 18 maja
  • spotkanie z Sylwią Chutnik w Pawilonie Czterech Kopuł 22 maja 2026
  • "Forum oddolnych inicjatyw lokalnych. Sztuka sąsiedztwa" w Barbarze 23 maja
  • wykład prof. dr hab. Krzysztof Meissner CIEMNA MATERIA w Studium Generale - Interdyscyplinarne Seminarium Studium Generale Universitatis Wratislaviensis im. Profesora Jana Mozrzymasa 26 maja.
Ona nie wie, czego oczekują czytelnicy bloga.

Krystyna - Wirtualna Kultura.
Czytaj więcej »

wtorek, 26 maja 2026

Filmy warte obejrzenia

Wirtualna Kultura lubi chodzić do kina, chociaż czasu jej często na to brakuje. Jeden  film, pełną optymizmu romantyczną komedię, już przegapiła - za szybko zniknął z ekranów:  

Chciała na nim odpocząć od zgiełku dnia codziennego. 

Teraz nie będzie zwlekać i szybko obejrzy "Ojczyznę", dokumentalny film Pawła Pawlikowskiego, nagrodzonego na Festiwalu Filmowym Cannes 2026 Złotą Palmą za najlepszą reżyserię. Film był nominowany do Złotej Palmy w konkursie głównym: 
Fragment opisu filmu ze strony FilmWeb:
"Ojczyzna" opowiada o relacji między Thomasem Mannem (Hanns Zischler), laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie literatury, a jego córką Eriką (Sandra Hüller) – aktorką i pisarką. Akcja rozgrywa się w szczytowym okresie zimnej wojny. 

Ojciec i córka wyruszają w trudną, pełną emocji podróż czarnym Buickiem przez zrujnowane Niemcy – z Frankfurtu pod kontrolą amerykańską do Weimaru pod wpływem sowieckim. Po raz pierwszy od wojny Mann wraca do swojej ojczyzny, po tym jak podjął wcześniej trudną decyzję o emigracji do Stanów Zjednoczonych.

Wirtualna Kultura ucieszyła się bardzo, że Joanna Kulig gra w filmie piosenkarkę jazzową. WK nie zapomniała, jak Kulig zaśpiewała "Dwa serduszka, cztery oczy" w "Zimnej wojnie": 

Oficjlana polska premiera "Ojczyzny" ma być 19 czerwca, ale na stronach Dolnośląskiego Centrum Filmowego (DCF) zapowiedziano dolnośląską premierą "Ojczyzny" we wtorek 2 czerwca o godzinie 19:
Po pokazie odbędzie się spotkanie z twórcami filmu: Ewą Puszczyńską – polską producentką, Katarzyną Sobańską i Marcelem Sławińskim – scenografami, Aleksandrą Staszko – kostiumografką i Piotrem Wójcikiem – montażystą.

Przedpremierowe pokazy "Ojczyzny" będą też w Nowych Horyzontach od 6 czerwca

Wirtualna Kultura chciałaby polecić jeszcze jeden film w Nowych Horyzontach, którego nie obejrzała na 23. Millenium DOCS Against Gravity w DCF: 
"Szaleni naukowcy i podróżnicy to ulubieni bohaterowie filmów Wernera Herzoga. Tym razem reżyser skupia się na poszukiwaniu olbrzymich słoni-duchów, których daleki krewny został wystawiony w Muzeum Historii Naturalnej w Waszyngtonie. Dr Steve Boyes tropi ukrywające się przed człowiekiem stado w Angoli, na niezamieszkałych terenach wielkości Anglii, które tubylcy nazywają końcem świata".

Dokumentalne filmy przyrodnicze mają swój urok.

Dodatek. Link do komedii kryminalnej w Nowych Horyzontach, którą polecił Wirtualnej Kulturze jeden z czytelników - świat ludzi oczyma owiec:
Krystyna - Wirtualna Kultura

Czytaj więcej »

Koncerty i tańce - to lubią seniorzy


Wirtualna Kultura od ponad dziesięciu lat obserwuje, jakie formy aktywności preferują wrocławscy seniorzy. Popularność potańcówek jej nie zaskakuje. Już wiele lat temu grupy senioralne rezerwowały na tańce salę w "Tratwie" przy ul. Legnickiej, tańczono też w innych miejscach, na przykład w Klubie Anima i na Nadodrzu: 

Efektem "Roku Dobrych Relacji - Przeciw Samotności" była popularność potańcówek na pl. Wolności, która stale rośnie:

W tym roku wszystkie zaczynają się o godzinie 18 i trwają do godz. 22 lub 23:

  • 19 czerwca – Wrocławska Potańcówka na Placu Gołębim w Rynku
  • 27 czerwca – Wrocławska Potańcówka na Placu Wolności
  • 11 lipca – Wrocławska Potańcówka na Placu Wolności
  • 25 lipca – Wrocławska Potańcówka na Placu Wolności
  • 8 sierpnia – Wrocławska Potańcówka na Placu Wolności
  • 22 sierpnia – Wrocławska Potańcówka w Rynku pod pręgierzem
  • 29 sierpnia – Wrocławska Potańcówka w Rynku pod pręgierzem.
Plac Wolności to też miejsce dużych koncertów. Jedna z czytelniczek bloga, Zofia, przysłała Wirtualnej Kulturze info o koncercie Mazowsza i zespołu Kombii na placu Wolności:

w piątek 5 czerwca o godz. 20tej, wstęp wolny
"Podczas wydarzenia będziecie mogli usłyszeć zarówno klasyki zespołu „Mazowsze” 
  • „Kukułeczkę”, „Cyt, cyt” czy „Furmana”, jak i ponadczasowe hity Kombii: „Black & White”, „Pokolenie” czy „Słodkiego miłego życia”. 
Nie zabraknie również niespodzianek – Grzegorz Skawiński zaśpiewa mazowszańskie piosenki, a zespół „Mazowsza” pod batutą maestro Jacka Bonieckiego zagra hity Kombii. 

Całość dopełni feeria barw słynnych na całym świecie kostiumów „Mazowsza” oraz taniec w wykonaniu artystów zespołu".

Kliknijcie w afisz, który Wirtualna Kultura skopiowała z portalu Wrocławia.

Innym plenerowym miejscem koncertów jest Marina Kleczków:
Koncerty odbywają się w każdy wtorek, a godzina rozpoczęcia zależy od zachodu słońca:
  • kwiecień–maj: 19:00
  • czerwiec: 20:00
  • wrzesień: 19:00
Koncertów można słuchać także z tarasu całorocznej restauracji Messa Marina. Miejsce w reastauracji trzeba rezerwować: kliknijcie: Messa Marina.

W przypadku niepogody wydarzenie może zostać odwołane – warto śledzić aktualizacje organizatora. Wstęp: wolny. Miejsce: Pasterska 2B.
  
Jeśli interesują Was też inne wydarzenia we Wrocławiu, to stale zaglądajcie na portal Visit Wrocław:
no i na portal Wrocławia:
Dla każdego znajdzie się coś ciekawego, dla turystów też. Wirtualna Kultura zwróciła uwagę na koncert  w środę 3 czerwca o godz. 18:15. Miejsce: Stary Refektarz Klasztoru o. Dominikanów. Wstęp wolny
"Instytut Piramowicza zaprasza na koncert Artura Caturiana w ramach projektu Ormianie na Śląsku 3.06.26 o godzinie 18:15. Wydarzenie odbędzie się w Starym Refektarzu, Klasztoru o. Dominikanów, Plac Dominikański 2. Wrocław. Wstęp wolny!

Artur Caturian to absolwent wrocławskiej PWST, od wielu lat związany z Teatrem Capitol we Wrocławiu. Laureat Grand Prix – Złotego Tukana w Konkursie Aktorskiej Interpretacji Piosenki na 37. Przeglądzie Piosenki Aktorskiej (2016)".


Wirtualna Kultura była w Starym Reflektarzu na koncercie duetu Go Arm, który poznała w Żółtym Parasolu w roku 2024:

Dodatek. Wirtualną Kulturę cieszą próby aktywizacji panów!!!
i w Przestrzeni Trzeciego Wieku - Strefa Kultury Wrocław nowy cykl "Przestrzeń mężczyzn w PTW", kliknijcie w afisz.


Krystyna - Wirtualna Kultura

Czytaj więcej »

poniedziałek, 25 maja 2026

Festiwal Ciszy

Czy macie jakiś swój ulubiony festiwal? A może wiecie, o jakich festiwalach Wirtualna Kultura pisze co roku lub pisała? Ona teraz wspomni tylko o

Festiwal ciszy. Program trzeciej edycji festiwalu został zaprojektowany jako eksperymentalna platforma doświadczalna, w której koncerty, warsztaty somatyczne, spacery dźwiękowe i wykłady funkcjonują jako narzędzia eksploracji rozszerzonych form słuchania. Uczestnicy zostają zaproszeni do refleksji nad własnymi nawykami percepcyjnymi oraz do pogłębiania słuchania jako świadomej praktyki.

Oto tylko kilka propozycji z programu Festiwalu Ciszy. Chyba jeszcze nie braliście udziału w czymś takim (dziwnym?). Wirtualna Kultura wybrała wydarzenia w centrum Wrocławia, nie Na Grobli.

☝☝☝W ramach tego festiwalu w środę 3 czerwca o godzinie 18:00  w Żyjnii – BWA, ul. Świdnicka, będzie pokaz filmu dokumentalnego, opowiadającego historię amerykańskiej ikonicznej kompozytorki, performerki, nauczycielki, filozofki, innowatorki technologicznej i humanistki 
Wstęp wolny, wymagane zapisy przez formularz (kliknijcie). 

☝☝☝Po projekcji filmu będzie spacer dźwiękowy o godz. 20: 
Wstęp wolny, wymagane zapisy przez formularz (kliknijcie). Start z Żyjnii ul. Świdnicka 4.

Zamiast koncentrować się na wskazywaniu miejsc o szczególnie wysokim natężeniu hałasu, warto zadać pytanie: które „krajodźwięki” chcemy zachować, rozwijać i wzmacniać, a które – jako nużące lub szkodliwe – powinniśmy wyeliminować?

☝☝☝Sesja terapii falą dźwiękową w czwartek  4 czerwca, godz. 18:00, Żyjnia BWA, ul. Świdnicka 4. 
Wstęp wolny, wymagane zapisy przez formularz (kliknijcie). 

Wydarzenie dźwiękowe oparte na terapii falą dźwiękową, którego celem jest wprowadzenie ciała w stan głębokiej relaksacji i rozluźnienia poprzez wibracyjne oddziaływanie dźwięku, które aktywizuje organizm i pomaga uwolnić napięcia. (...)

Podczas sesji wykorzystywane są precyzyjnie dobrane częstotliwości, które oddziałują na ciało poprzez fale akustyczne. Ta forma pracy z dźwiękiem wpływa na układ nerwowy, stopniowo prowadząc do fizycznego rozluźnienia. Dźwięk działa tu nie tylko jako tło, ale jako realny bodziec wspierający procesy regulacyjne organizmu.

☝☝☝piątek 5 czerwca, godz. 18:00. Wykład i warsztat „ćwiczenia z myślenia”: Uchwycić fenomen dźwięku – koncepcje i praktyki głębokiego słuchania. Żyjnia BWA, ul. Świdnicka 4. Wstęp wolny, wymagane zapisy przez formularz (kliknijcie)
Wykład zostanie poświęcony współczesnym koncepcjom głębokiego słuchania. Przybliżone zostaną sylwetki Pauline Oliveros (Deep Listening), Raymonda Murraya Schafera (soundscape) oraz Pierre’a Schaeffera (słuchanie zredukowane). (...)

Jaki jest pierwszy dźwięk, który pamiętasz? Jak daleko słyszysz dźwięki? Jakie „markery” dźwiękowe możesz wysłyszeć w miejscu, w którym mieszkasz? Jak zmienił się przez ostatnie lata pejzaż dźwiękowy Wrocławia? 

Kliknijcie w afisz autorstwa Michaliny Kraucewicz. 

Krystyna - Wirtualna Kultura.  
Czytaj więcej »

Antyczna matematyka - wystawa w łączniku UWr

Wirtualna Kultura była 40 lat związana z Uniwersytetem Wrocławskim  - 5 lat studiów i 35 lat pracy. I co prawda przeniosła się potem na Politechnikę Wroclawską, nigdy nie straciła kontaktów z macierzystą uczelnią. Dzięki byłym jej studentom, teraz już profesorom, dostaje informacje o wernisażach, które odbywają się w łączniku między budynkami matematyki i informatyki nad Odrą, obok mostu Grunwaldzkiego. 

Serdecznie zapraszamy na wernisaż wystawy fotografii i obiektów pt. "Antyczna matematyka" duetu polsko-amerykańskiego The Self Preservation Society w składzie: 

  • Mira Boczniowicz i Dariusz J. Gorski.

Kuratorka wystawy: Ewa Martyniszyn

Termin: 27 maja 2026, godz. 17.00 (środa)

Miejsce:  galeria Łącznik UWr., wejście od Instytutu Informatyki, ul. Fryderyka Joliot Curie 15

Pogoda murowana, więc oprócz wernisazu możecie zaplanować spacer nad Odrą!!! 

Budynek informatyki jest między chemią i matematyką (kliknijcie w środek zdjęcia).


Materiały organizatorów:

Wystawa pt. "Antyczna matematyka" jest oryginalną propozycją polsko-amerykańskiego duetu artystycznego pod nazwą The Self Preservation Society artystów: Miry Boczniowicz i Dariusza J. Gorskiego proponującą wielowymiarową refleksję na temat kruchości ludzkiej istoty względem surowych prawideł będących dziedzictwem antycznej geometrii.

Performatywne działania artystów, zarejestrowane na czarno-białych fotografiach, rozgrywają się wokół dwóch wykonanych przez nich unikatowych przedmiotów – piramidy i 13-jadowej miary graficznej.

Wykonana z surowego drewna piramida jest bogata w symbole i znaczenia. Jej wyważone proporcje symbolizują stabilność, hierarchię i harmonię, ściany pokryte są laserowo wygrawerowaną mapą i kaligramami. Zapisany w formie wklęsłego reliefu tekst nawiązuje do mistycznej symboliki liczby cztery odnoszącej się do pism Swedenborga i wizji Blake’a na temat konfliktu pomiędzy częściami ludzkiej natury jakimi są: ciało (Tharmas), wyobraźnia (Urthon), uczuciowość (Luvah) i rozum (Urizen). Żadna z nich nie powinna dominować, gdyż grozi to tyranią, chaosem, ślepotą lub oderwaniem od rzeczywistości.

Drewniana wieloelementowa miara, o autorskiej konstrukcji, nawiązuje do dynamiki współczesnej ekonomii i giełdowych rynków. Fotografie ukazują próbę okiełznania chaosu Flammable Chart (Łatwopalnego Wykresu) i ciekawość względem statecznej formy piramidy. Wzbogacone tonalnie fotografie uwypuklają fakturę przedmiotów, uwidaczniają grawerunki i napięcia w ciele usiłujące stabilizować dynamiczną sytuację.

„Poprzez te dwa cykle fotografii, stworzone dzięki wnikliwej obserwacji i posługiwaniu się warsztatem optycznym, stawiamy pytanie o możliwość zachowania równowagi w świecie rozdartym między chłodnym rozumem (Urizenem) a płynną naturą zysku i straty. Piramida i Wykres, ujęte w achromatycznych kadrach, stają się dla nas narzędziami namysłu nad naszą rolą wobec porządków, które sami stworzyliśmy. Jesteśmy ich tymczasowymi depozytariuszami – mimo ich kapryśności, próbujemy nadać stały kształt temu, co w swej naturze pozostaje płynne i łatwopalne.”

Działania performatywne grupy The Self Preservation Society skłaniają do refleksji nad kondycją człowieka we współczesnym świecie – sprawiającym wrażenie chaotycznego i nieprzewidywalnego, w którym przewaga jednego elementu: rozumu, emocji, instynktu lub wyobraźni, zaburza równowagę pozostałych aspektów ludzkiej natury. Odwołanie do czterech Zoas – mitologicznych postaci stworzonych przez Williama Blake’a, personifikujących podstawowe składowe człowieka – podkreśla znaczenie równowagi pomiędzy nimi. Symboliczna Piramida

o czterobocznej podstawie przypomina o harmonii i stabilności, umożliwiających pełny rozwój człowieka, prowadzący ku osiągnięciu wyższego poziomu świadomości i stanowiący istotę prawdziwego postępu zgodnego z ludzką naturą.

☝💗☝💗☝💗☝💗☝💗

THE SELF PRESERVATION SOCIETY to polsko-amerykański duet artystyczny, który zadebiutował w galerii Entropia w 2015 roku instalacją i działaniami pt. „Pomiar Entropii”. Od tego czasu jest zaangażowany w rekonstrukcję działań, obiektów, znaków, znaczeń miejsc i zaobserwowanych sytuacji, w których pracuje. Posługuje się głównie medium fotograficznym, filmowym i instalacją rzeźbiarską. Tworzy wieloelementowe instalacje. 

Swoje prace prezentował m.in.
  • w De Young Museum w San Francisco / California [USA], 
  • w Axis Gallery w Sacramento/ California [USA]
  • na Festiwalu Punto y Raya we Wiedniu [AT], 
  • Muzeum Literatury Litewskiej Maironisa w Kownie [LT]. 
  • trzykrotnie na Scenie Sztuki Intermedialnej Festiwalu „Podwodny Wrocław Industrial Art” we Wrocławiu [PL
  • W galerii Entropia i na zaproszenie galerii Entropia 
  • w Muzeum w Budowie – Międzynarodowego Laboratorium Kultury w Sokołowsku [PL], 
  • w Muzeum Sztuki Współczesnej – Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Narodowego, Wrocław [PL].

kliknijcie: THE SELF PRESERVATION SOCIETY


Mira Boczniowicz alias MiRART.73 – artystka wizualna i profesora wrocławskiej Akademii Sztuk Pięknych. W swoim laboratorium artystycznym łączy rygor naukowy z humanistyczną intuicją, zgłębiając socjologię wizualną oraz technologie neuromorficzne. Jej twórczość redefiniuje tradycyjne sposoby zapisu treści audiowizualnych i dystrybucji obrazu. Projektuje doświadczenia na styku ciała i technologii, sprawiając, że czysta informacja nabiera somatycznego, niemal namacalnego wymiaru.

Twórczyni i wykonawczyni zaprezentowanej w Narodowym Forum Muzyki ucieleśnionej „obrazowej partytury” pt. „…Something…”, za którą otrzymała nominację do Wrocławskiej Nagrody Artystycznej 2025. Jako dokumentalistka od lat związana z Centrum Sztuki WRO. Współautorka i partnerka takich inicjatyw jak: THE SELF PRESERVATION SOCIETY, „Program eUterus”, „CENTREAL” oraz „i inni.”. Od wielu lat mieszka i pracuje we Wrocławiu.


Dariusz J. Gorski – artysta multidyscyplinarny, którego twórczość wymyka się sztywnym ramom jednej dziedziny. Jest absolwentem poznańskiej uczelni artystycznej (dzisiejszego UAP), a swoją drogę twórczą zaznaczył już w 1990 roku jako współzałożyciel legendarnej Grupy ANTYLE2. Dwa lata później powołał do życia młodzieżowy Teatr Form Nieforemnych, łącząc sztuki wizualne z ekspresją sceniczną.

Jego dorobek obejmuje liczne wystawy indywidualne i zbiorowe, a kunszt artystyczny został doceniony przez środowisko fotograficzne – Dariusz jest laureatem złotego, srebrnego oraz brązowego medalu Związku Polskich Artystów Fotografików. Obecnie współtworzy polsko-amerykański duet THE SELF PRESERVATION SOCIETY, a jego prace znajdują się w kolekcjach publicznych i prywatnych. Na co dzień mieszka i tworzy w Berkeley w (California) [USA].
Czytaj więcej »